Art 62
Malva - Kaasjeskruid

De Malvaceae is een plantenfamilie waarvan er hier in onze kontreien een zes -tal soorten te vinden zijn. Ze worden ook Kaasjeskruid genoemd, omdat de vrucht met aaneensluitende zaden in een cirkel, de vorm heeft van een (klei-ne) kaas-bol. Als voornaamste vertegenwoordigers zijn er het Groot kaasjes-kruid (Malva sylvestris),met roosrode geaderde bloemen die zoals de naam doet vermoeden graag bosranden en bermen opzoekt ("sylvestris"=bos); het Klein kaasjeskruid (Malva neglecta) met witroze bloemen dat graag bewerkte gronden opzoekt; en het Muskuskaasjeskruid (Malva moschata) met mooie roze bloemen, die vooral als tuinplant wordt gehouden. Daar komt strikt ge-zien nog de Lavatera bij, een struik die afkomstig is uit warmere gebieden, en hier zelden verwilderd voortkomt. Ook de Stokroos behoort tot dezelfde fami-lie en heeft dezelfde kenmerken, maar is dan weer afkomstig uit Turkije-Pales -tina en houdt van een zonnige standplaats op het Zuiden tegen een muur.

De naam Malva, komt van het Griekse "malakos"=zacht, soepel, en "malasso" = verzachten, week maken. Het slaat op de verzachtende werking van het Kaasjeskruid als geneeskruid, waarvan het gebruik heel ver teruggaat in de tijd. In Ostra (Oost-Duitsland) heeft men zaadjes gevonden die dateren uit de laatste ijstijd. Niet alleen de Oude Grieken die haar haar naam gaven, maar ook de Oude Romeinen gebruikten de plant als geneeskruid. Men at de jonge spruiten zelfs als groente, gezien zij veel vitamines en mineralen bevat. In die optiek is Malva zelfs een kultuurvolger die de nabijheid van de mens op-zoekt omdat zij voedselrijke (stikstofrijke) bodem prefereert. Malva dicht bij een mest-of komposthoop aantreffen, gebeurt regelmatig. Haar reputatie groeide gestaag, zodat zij in de 16-de eeuw de titel "herba omnimorbia"= kruid voor alle ziekten kreeg. In haar lange geschiedenis als geneeskruid, werd ze dan ook door tal van auteurs genoemd en geroemd.

Een reputatie die vooral te danken is aan de grote hoeveelheid slijmstoffen in de plant. Deze slijmstoffen verzachten naar analogie de slijmvliezen bij de mens. Slijmvliezen zijn kontaktoppervlakken langswaar specifieke "produkten" moeten passeren, en een slijmlaag zorgt ervoor dat dit zo zacht of glijdend mogelijk zou gebeuren: lucht door de keel en luchtpijp, voedsel door de mond en darm, urine door de urineleiders en blaas,.... Ook de huid is een kontaktoppervlak tussen het lichaam en de buitenwereld. Deze kontakt-oppervlakken kunnen nu beschadigd worden door "ruwheid" of te lijden heb-ben onder "droogheid" omdat de slijmlaag niet meer intakt is of genoeg ge-vormd wordt. De slijmstoffen maken een soort film of beschermlaagje waar-door het glijvermogen van het ontstoken of geïrriteerde weefsel wordt her-steld. Malva doet dit, maar ook Heemst en Vlaszaad doen dit bijvoorbeeld.

Aldus kan Malva gebruikt worden voor een helev reks van aandoeningen. Te beginnen met ontstekingen in de mond en aan het strottenhoofd: bij aften, tandvleesontsteking, keelontsteking, heesheid en "rauwe" stem. Vooral als het laatste veroorzaakt is door "bovenmatig" gebruik van de stembanden, kan het drinken of gorgelen met Malvathee soelaas bieden. Zangers, leraren en zij die beroepshalve veel moeten spreken, kunnen dit preventief doen om de stem-banden "te smeren". Omdat die slijmstoffen gemakkelijk kapot koken, is het aan te raden de thee slechts kort te laten trekken; of van een infuus te maken door bloeiende toppen een nacht in lauwwarm water te laten uittrekken.
Ook bij aandoeningen van de luchtwegen kan Malva gebruikt worden om de symptomen te verzachten en het ongemak te verkleinen: bij hoest, bronchitis en astma. En zoals reeds vermeld bij aandoeningen van de spijsvertering: bij maagaandoeningen, obstipatie, darmprikkeling en -gistingen. Onder de vorm van kompressen of omslagen bij allerlei huidaandoeningen: steenpuisten, ab-cessen, zweren, couperose, insektenbeten en branderige ogen. En last but not least bij blaas- en nieraandoeningen, urineretentie en pijnlijk urineren (de suggestie dat de bladeren vanuit de signatuurleer niervormig zouden zijn vind ik bij zijn haar getrokken).

In ieder geval komt Malva als een soort beschermende moeder tussen wanneer haar kalmerende en sussende werking noodzakelijk is. Ze beschermt met een mantel van "liefde" en zorg, en healt opgelopen kwetsuren. In die "moederlijkheid" kunnen we het Kreeft-Maan-principe herkennen. Onge-makken en ziektes verergeren wanneer het nacht wordt, en de Maan en niet de Zon over de wereld heerst. Het is de yinne kracht van woe-wei: rusten, rekupereren, slapen, zich laten verzorgen, zijn wonden laten genezen, zijn natuurlijke geneeskracht zijn werk laten doen. Geen ge-laten-heid, maar wel een rust zoeken die in deze moderne, opgejaagde wereld soms zo moeilijk te vinden is. Ziekte als een time-out en zijn ziektebed als een sanctuary waar men zich kan terugtrekken voor herstel.

Bekijken we een Malva-plant, dan kunnen we bemerken dat die meestal nogal erg aangevreten is: met gaten in de bladeren en bij vochtig weer niet zelden aangetast door schimmels. Als yinne-plant heeft Malva niet het verweer door afstoting die yange planten wel hebben. In de bloemensymboliek staat Malva voor de moederlijke tederheid en zachtmoedigheid . Maar: bega de vergissing dan niet van te denken dat zij kompleet weerloos zou overgeleverd zijn moge-lijke belagers. De kracht van yin ligt in de aantrekking: zij trekt een heel le-gertje van "handlangers" aan van bijvoorbeeld roofinsekten die haar bescher-men tegen volledige wegvraat.

Bijgevolg is Malva het ANALOOG KRUID voor het emotionele mensentype dat door empathie en zorgzaamheid een sterk ontwikkelde emo-tionele intelligentie heeft. Hij weet de sociale mechanismen aan te voelen die in een groep werkzaam zijn, en hoe daarop in te spelen om zijn plaats te be-palen. Zijn sterkte is zijn samenhorigheidsgevoel: allen voor één en één voor allen. Men staat gereed om anderen te helpen of ter hulp te komen, en de familie- en vriendenkring is de eerste beschermingsgordel tegen de vaak wrede buitenwereld. Problemen ontstaan wanneer "mijn" en "dijn" niet meer in elkaars verlengde liggen, of wanneer men een weg moet inslaan waarmee zijn kring NIET mee instemt. Het valt hem immers moeilijk om zich los te maken van de feedback en de goedkeuring van de groep. Nochtans is dit een emancipatie-proces dat elkeen moet doormaken, om zijn eigen levenspad te kunnen volgen: rekening houden met anderen, is nog iets anders dat zich DOOR anderen te laten leiden of sturen. Men kan immers niet zijn hele leven moeders-kindje blijven.

Als KOMPLEMENTAIR KRUID past Malva dan weer bij het mensentype dat zich verschuilt achter het kuddegevoel om geen eigen ini-tiatief te moeten nemen of geen eigen kleur te moeten bekennen. Men volgt de groep, en denkt hierdoor steeds in veiligheid te zijn. Maar deze volgzaam-heid kan zuur opbreken, wanneer de groep zich TEGEN hem keert. Men kan dan van "afvalligheid" of zelfs van "verraad" beschuldigd worden, en dit heeft dan niets te maken met wie men is, maar met de mate waarin men aan een beeld of verwachtingspatroon voldoet. Zich konformeren naar de normen en de eisen van de groep, wordt nogal eens misbruikt om "afwijkend gedrag", gedachten of opvattingen te verketteren. Een groep reageert nogal instinct-matig en automaties, als een autonoom en vooral dom wezen, zodat een abso-luut vertrouwen in de loyaliteit en de beginselvastheid erin stellen, niet alleen misplaatst is, maar ook tot grote teleurstellingen kan leiden. De groepsgratie is een willekeurig iets, zoals dit door de geschiedenis en de politiek keer op keer wordt geïllustreerd.