Art 54
Vogelmelk (Star of Bethlehem)

Het Lelietje-van-dalen of Meiklokje is welbekend. Minder bekend is het Le-lietje-langs-de-weg of de Graslelie die nochtans tot dezelfde familie behoort (vroeger der Hyacinten, thans der Asperges). De wetenschappelijke naam luidt Ornihogalum, ontleend aan het Griekse "ornithos"=vogel + "gala" =melk, wat dus samen Vogelmelk betekent, wat ook de Nederlandse naam is. De verwijzing naar de melkwitte bloemen is duidelijk; die naar "vogels" stukken minder. Volgens sommige auteurs gaat dit terug tot de Duitse schrij-ver-antroploog Wolf-Dieter Storl die vond dat de bloemen iets lichts en ethe-ries hebben als vogels in de lucht; volgens sommige andere auteurs berust dit op een mythe dat vogels van het visceuze plantesap zouden komen drinken om er hun jongen mee te voeren.

De soortnaam umbella verwijst dan weer naar de spaken van een parasol (wat men in het Engelse umbrella kan terugvinden): omdat de buitenste bloemen een langere steel hebben, en de binnenste kortere, vormen ze samen een scherm als bloeiwijze (zie onderste foto rechts).

De Gewone Vogelmelk is oorspronkelijk afkomstig uit het Middellandse Zee-gebied en Klein-Azië. Van bovenaf bekeken gelijkt de bloem op een witte ster. Vandaar de bijnaam Star of Bethlehem: in zijn gebied van herkomst, onder andere in Syrië en rond Betlehem kan de plant hele grasvelden bedekken. De bloemen zijn ervoor bekend dat ze pas in de loop van de ochtend bij zonlicht opengaan, en zich sluiten bij regenweer of wanneer de zon weggaat. De plant zelf is een bolgewas dat vroeg in het voorjaar grasachtige bladeren met een witte streep in het midden maakt, waarna de bloei vanaf mei tot juni volgt. Vogelmelk vermeerdert zich zowel met zaden waarop de mieren dol zijn om-dat er "mierebroodjes" aan vastzitten, en vegetatief door zijbolletjes aan de bol. Omdat de plant behoort tot de asperge-familie, zou men kunnen denken dat ze eetbaar is, maar dat probeert men beter niet: Vogelmelk is giftig.

Mijn eigen observaties van Vogelmelk maakten duidelijk dat de de plant zich sterk kan aanpassen aan de hoeveelheid neerslag : bij aanvankelijke droogte kan ze schijnbaar verdwijnen om na regenval plots een come-back te maken. Dit komt omdat de plant slechts opvalt wanneer ze bloeit, en men haar zonder bloei gemakkelijk kan over het hoofd zien als "gewoon gras". Het hoogtepunt van de bloei kan dan ook variëren afhankelijk van vochtigheid en warmte van de bodem, maar valt steeds van begin mei tot eind mei, ttz van het Maagd-Dekanaat van Stier tot Tweelingen. Dit wijst ASTROLOGIES zowel op een Mercurius-signatuur, als op een sterke Aarde-energie in het algemeen.

Wat die Aarde-energie betreft:Aarde in al zijn aspekten, zijnde zowel Stier , als Maagd en Steenbok. De Aarde-energie is de Grote Kringloop der Mate-rie, waarin stoffen en elementen worden omgezet. In negatieve zin, wordt een hoop afval en rommel gemaakt, alsof het leven een beerput zou zijn waar-in drek wordt geloosd en leven wordt afgebroken. In positieve zin, wordt nieuw leven opgebouwd vanaf nul bij elke geboorte en met een permanente regeneratie tot de dood. Door de Aarde-energie wordt het voedsel in ons lichaam verwerkt tot bouwstenen, en worden al onze cellen om de 7 jaren vernieuwd. Men spreekt hierbij zelfs over "buik-hersenen" of "buik-intelligen-tie" omdat de levenspool -onder leiding van de alchemist de lever en zijn "rechterhand" de gal en zijn "linkerhand" de darmen- een analyse en een tria-ge van het voedsel moet maken. Het is dan ook geen toeval dat men in China onderzoekt of een extrakt van Vogelmelk, kan gebruikt worden als genees-middel tegen galontsteking. De waarheid gebiedt mij om te zeggen dat er voor de rest, geen medicinale toepassingen van de plant bekend zijn.

Naar analogie verwerkt de Aarde-energie psychies ook alle ervaringen die men meemaakt: ook die moet men "inslikken"=accepteren, "verteren"=inkas-seren, en "zich eigen maken"=duiden, plaatsen. Elke ervaring brengt in het energeties/fysiek lichaam een spoor of "echo" aan, die men als psychosoma -tiek omschrijft, maar die in de eerste plaats komt omdat het lichaam mee-leeft met wat de geest meemaakt. En dit dus ook toont, voor hem die dat kan zien en interpreteren (als lichaamstaal). Dit is iets wat met name Edward Bach heeft gezien in Vogelmelk. Vandaar dat hij in zijn Bach-bloesems Vogel-melk als middel heeft gesteld voor NIET-verwerkte geestelijke shocks of trauma's -jobstijdingen, ongevallen, en andere schokkende gebeurtenissen- die men probeert te verdringen en daardoor in het lichaam neerslaan en daar specifieke klachten geven.

Zelf wil ik hieraan nog toevoegen dat net zoals dat voor de Lotus in het Oosten het geval is -een plant die uit de modder rijst met een zuivere en onbesmeur-de bloem- , in het Westen diezelfde symboliek voor Vogelmelk geldt: als sym-bool van puurheid en reinheid; een witte, heldere ster in een wereld van verstoringen en beproevingen. Want de plant groeit het liefst op taluds, dij-ken en randen waar door erosie of regen enige grondomwoeling ontstaat. Er moet bodemdynamiek zijn: in dichte, vastgeslibte, door humusopstapeling verzuurde bodem of door betreding vastgelopen bodem, kwijnt de plant weg.

Als ANALOOG KRUID korrespondeert Vogelmelk met het witte, "maagdelijke" menstype. Iemand die als een naarstige mier (!) of werklustige bij heel de dag door druk in de weer en aan het werken is, maar die tegelijk een ietwat afstandelijke of hygiëniese relatie met de wereld onderhoudt. Hij wil zich niet vuil maken, en is daarom "vies"=kieskeurig om zich volledig in een ervaring te werpen. Hij houdt steeds enige reserve in acht, om de kon-trole te kunnen houden over het gebeuren. Hierdoor is hij in zijn energie en emotionaliteit vaak geremd, omdat zijn beheersing verhindert dat hij "zich zou laten gaan". Omdat tegelijk de verwachtingen hoog gespannen zijn -het moet perfekt zijn, kunnen de niet-geuitte innerlijke spanningen neerslaan in lichaamskwaaltjes (in de nek, in de darmen, in de huid of in de gewrichten). Vogelmelk kan helpen om losser te worden, de lat minder hoog te leggen, en meer te vertrouwen op de Levensstroom en de natuurlijke processen waarvan ieder van ons een deel is. En van zeker niet meer tilt te slaan op één enkel en luttel détail.

Als COMPLEMENTAIR KRUID past Vogelmelk bij het troe-bele menstype dat chaoties van de ene ervaring in de andere valt, zonder er-in te slagen veel greep op te krijgen. Hij kan zinken tot grote dieptes, zich verliezen in duisternis en zich laten meeslepen door dekadente stromingen. Zo iemand stapelt ervaringen op, zonder er al teveel bewust uit te leren, maar draagt door ze precies niet te verwerken maar te verdringen des temeer de sporen daarvan in zijn lichaam mee. Het niet-ingrijpen en zomaar zonder rem alles láten gebeuren, zorgt ervoor hij zijn hoop stelt op een "deus ex machina" die uit de lucht zou komen vallen om voor een kentering te zorgen. Of dat de persoon naar alkohol of verdovende middelen grijpt om zijn pijn te verdoven. In de Bach-bloesem-diagnostiek spreekt men over een innerlijke verdoving: de persoon probeert het traumatiese voorval te "vergeten", door zich een tijd-je buitenspel tov het leven te plaatsen. In die tussen-tijd is hij niet erg "aan-wezig": hij maakt een ietwat versufte indruk, is verstrooid en vergeetachtig, beweegt zich slepend en langzaam, en hij spreekt zacht (met een afnemende of lagere intonatie aan het eind der zinnen, precies alsof hij geen energie meer genoeg heeft om zijn zinnen af te maken). Ook zijn lichaamsfunkties lopen op een laag pitje, getuige daarvan de chroniese darmtraagheid, obstipatie, de neiging tot hypoglycemie (lusteloosheid, duizeligheid, krampen), apathie, ast-ma, degeneratie van bindweefsel (collageen), of verlammingen van psychiese oorsprong.

De opgehoopte blokkades kunnen doorbroken worden door lymfe-stuwingen (lichamelijk) of door emotionele uitbarstingen op het hysteriese af , zonder dat het verband met de oorzaak duidelijk wordt. De hele samenhang blijft im-mers troebel. Hierin kan Vogelmelk meer helderheid brengen op een no-nonsense manier: geen uitvluchten, geen exkuzes, maar zien zoals het is, en wat men (eindelijk) moet DOEN om het te laten ophouden.